فاطمه پروانه نابینایی که خاطرات پیاده روی اربعینش را مرور می کند

«فاطمه پروانه» دختر جوان نابینا محله سجادیه این ها را با تک تک سلول هایش لمس کرده است.

باید زیبایی هایش را با تمام وجود حس کنی، در مسیر ۸۰ کیلومتری بین نجف و کربلا و در بین ۱۴۵۲ ستون بهشتی. اما تصور کن در این مسیر چشم سرت عاجز از دیدن زیبایی هایی باشد که اتفاق می افتد. «فاطمه پروانه» دختر جوان روشندل محله سجادیه این ها را با تک تک سلول هایش لمس کرده است. چشمانش را در خردسالی از دست داده، اما چشم دلش روشن است. دختر سخت کوش و با اراده ای که ادامه تحصیل داده و کارشناسی الهیات و فقه و مبانی حقوق اسلامی دارد. حافظ دو سوم قرآن کریم است و عطر کلام خدا در زندگی اش پیچیده است. حافظه ای قوی دارد و هیچ چیز را فراموش نمی کند. عشق معلمی است و هرچه یاد دارد بی ادعا به دیگران می آموزد. فاطمه با همین روشن دلی دوبار پیاده در ایام اربعین به زیارت امامان معصوم (ع) رفته و امسال هم از سوی امام حسین (ع) دعوت دیدار دارد. دیداری که چشم نمی خواهد و دلش مسیر را نشان می دهد.

در تدارک سومین سفرش به پیاده روی اربعین است که پای حرف هایش می نشینیم تا از این تجربه و روزگاری که در ۳۳ سال زندگی اش بر او رفته صحبت کنیم.

از دست دادن بینایی کامل در سه سالگی

متولد ۱۳۶۸ و فرزند آخر خانواده است. پدر و مادرش برات علی پروانه و زهرا رحم دل هر دو در آستانه شصت سالگی هستند و تمام هم و غمشان همین فاطمه خانم است. مادری مهربان و پدری که سال های سال است با صداقت و درستی در شهرداری مشهد پاکبانی پاک دست است. فاطمه بینا بوده، اما در یک سالگی تومور چشم می گیرد و مجبور می شوند در همان کودکی یک چشمش را تخلیه کنند. اما بعد از تخلیه هم به دلیل اینکه کمی دیر شده بود، بیماری به چشم دیگر سرایت می کند. چشم دومش را هم در سه سالگی از دست می دهد. او درباره این اتفاق می گوید: «کسی علتش را نفهمید و پزشکان گفتند برای بعضی ها پیش می آید. آن زمان راهی برای پیشگیری نبود و اگر تخلیه نمی کردند بزرگ می شد و به دیگر اعضا هم آسیب می زد.»

برات علی پدر فاطمه درباره علت نابینایی دخترش می گوید: «یک روز فاطمه در حال بازی بود و نه چشمش به جایی خورد و نه حادثه ای پیش آمد، فقط یکدفعه زد زیر گریه و چشم هایش قرمز شد. بعد دنبال دوا و دکتر رفتیم. پزشکش یک سال ما را این سو و آن سو دواند و به سختی می شد از او نوبت گرفت. چشم راستش لک افتاده بود، هر چه پزشکان گفتند چشمش را زودتر تخلیه کنیم مادرش ابتدا راضی نشد. بیماری آن قدر ماند که از غده سر درآورد. عمل کردیم، ولی دیر شده بود و چشم چپش هم گرفتار شده بود.»

مادر هم می گوید: «هر جا می رفتیم پزشکان می گفتند چشم دخترتان ضرب خورده و هر چه می گفتیم هیچ چیز نشده باور نمی کردند.»

راه کربلا خستگی ندارد

پیش از آنکه فاطمه بخواهد ماجرای حفظ قرآن و ادامه تحصیلش را در دانشگاه بگوید و آلبوم دوره های مختلف زندگی اش را ورق بزند، اشتیاق نشان می دهد که از تجربه پیاده روی اربعین بگوید.

سال ۹۷ و ۹۸ در ایام اربعین به کربلا می رود. همراه دوستانش و با کاروان تمام مسیر را همراه بقیه پیاده رفته است. فاطمه درباره آن زیارت ها می گوید: «اصلا خسته نمی شدم. همراه هایم دائم می نشستند و من حتی کفش هایم را در نمی آوردم، صبر می کردم تا زمانی که خستگی شان در برود و دوباره راه بیفتیم. سال ۹۷ همراه یکی از دوستان مداحم رفتم و سال ۹۸ هم همراه یکی از دوستان مداح و دخترِ خواهرِ دبیرِ تاریخ دوره دبیرستانم. معلمم خانم اکرم شهپر طوسی من را خیلی دوست داشت و به من گفت از تو تعریف کردم و دختران خواهرم می خواهند با تو دوست و همسفر شوند. امسال هم قرار است با اکرم خانم، دخترش و ریحانه سرگلزائی از دوستانم پیاده به کربلا برویم.

پیاده روی اربعین از دید فاطمه حال و هوای دیگری دارد؛ نه خبری از خستگی هست و نه ناراحتی های جسمی: «برای من خستگی معنایی نداشت؛ و خبری از ناراحتی معده ام هم نبود. خسته نمی شدم. در آن سفر های قبلی هرگز رنگ مریضی را ندیدم. اصلا پا در این مسیر که بگذاری خود امام حسین (ع) کمک می کند و برای زیارتش انرژی می دهد.»

می گوید: عاقبت به خیری.

-از حضرت ابوالفضل (ع) چه می خواهی؟

-شفای همه مریض ها.

-نجوایت با حضرت علی (ع) چطور است؟

-می خواهم هیچ وقت من را از زمره محبانش بیرون نکند و همیشه زیر سایه عنایتشان باشم.

دوستان مجازی به حفظ قرآن ترغیبم کردند

با شیوع کرونا فاطمه رسما خانه نشین می شود. در همین اوان تصمیم می گیرد حفظ قرآن کریم را شروع کند. ترکیب حافظه فوق العاده و اراده ستودنی نتیجه درخشانی داشت. فاطمه از دی سال ۱۳۹۸ حفظ قرآن کریم را آغاز کرد و الان ۲۰ جزء را حفظ است. البته به خاطر آزمون استخدامی دو ماه حفظ را کنار گذاشت که الان دوباره شروع کرده است. آغاز حفظ قرآن به آشنایی او با دوستی در شهری دیگر بازمی گردد. با خانمی از طریق فضای مجازی آشنا می شود که اهل شیراز و حافظ کل قرآن است. آن خانم فاطمه را ترغیب می کند که قرآن مجید را حفظ کند. فاطمه درباره تصمیمش می گوید: «به طور اتفاقی در گروهی مخصوص حافظان قرآن عضو شدم. می خواستم از گروه بیرون بیایم، اما ماندم. مدتی گذشت و خانمی از تبریز به نام خانم نوظهور که اسم کوچکش یادم نیست فایل های صوتی در گروه گذاشت و روند حفظ قرآن خودش را توضیح داد. صوت های آن خانم را گوش دادم و علاقه مند به حفظ قرآن کریم شدم. همین که صوت ها را گوش دادم با خودم گفتم این خانم توانسته پس من هم می توانم. دوست شیرازی من هم خیلی انگیزه داد و شروع کردم.»

نمی خواستم بارم روی دوش کسی باشد

فاطمه سال ۱۳۹۲ به کربلا می رود، اما نه در ایام اربعین. سال ها چشم انتظار بوده است تا اینکه اربعین سال ۱۳۹۷ شرایط مهیای رفتن می شود. او می گوید: «بعد از پنج سال دوری موفق شدم به زیارت بروم. حس خیلی خوبی داشتم و هیچ مشکلی هم برایم پیش نیامد. بقیه خسته می شدند یا کوله هایشان را روی چرخ می گذاشتند، اما من از اول تا آخر خودم کوله ام را به دوش کشیدم. اصلا اعتقاد داشتم که نباید بارم روی دوش کسی دیگر باشد.»

در آن سفر شب اربعین به کربلا می رسند و صبح اربعین با دوستش برای زیارت سمت بین الحرمین می روند. نزدیک بین الحرمین با هیئتی عربی برخورد می کنند که طبل زنی داشته اند. فاطمه آنقدر گریه و بی تابی می کند که افراد آن هیئت از دوست فاطمه می خواهند او را دور ببرند و آرامش کنند. خود فاطمه تعریف می کند: «در آن لحظه حس کسی را داشتم که می خواهد به عشقش برسد، حس لحظه وصال را داشتم. قلبم می خواست از سینه ام بیرون بزند. حس عجیبی داشتم. دلم پر پر می زد برای دیدار. آنجا فهمیدم که من چقدر امام حسین (ع) را دوست دارم و چقدر عاشق کربلا هستم. پیاده روی خیلی عالی بود و اصلا خبری از معده دردم نبود. رنگ درد و مریضی را ندیدم.»

ذکر تجربه سفر سال ۱۳۹۸ به عتبات هم لحن کلامش را تغییر می دهد. انگار آنجا هم با چشم دل چیز هایی دیده که دیگران ندیده اند. می گوید: «آن سال را خوب به خاطر دارم. همراه با دوستم در ایوان طلای نجف نشستیم و همراه با ذکر ۱۱۰ یاعلی، نادعلی خواندیم که خیلی حال خوبی داشت. آن سال با دو دوست به پیاده روی اربعین رفتم. آن ها همان اول راه چرخ (گاری) خریدند و کوله هایشان را روی آن انداختند، اما من کوله ام را خودم به دوش کشیدم. از نجف که راه افتادیم ختم یاعلی (ع) گرفتیم و یاعلی (ع) کنان پیاده روی می کردیم. هرباری که می گفتم یاعلی (ع) انرژی بیشتری می گرفتم و توانم چندین برابر می شد.»

او در این سفر ها لحظات خاطره انگیز و زیبا کم نداشته، اما تعدادی از آن ها بدجور به دلش نشسته است. فاطمه می گوید: «سال ۱۳۹۷ در مسیر پیاده روی باران آمد و همان لحظه مداحی «زیر بارون» هم پخش شد که خیلی لحظه قشنگی ساخت. هنوز فیلمش را هم دارم. سال بعد هم وقتی داخل بین الحرمین بودیم باران آمد که آن خاطره هم فوق العاده بود. آن سال قبل از صبح رفتیم زیارت و بعدش هم نماز صبح را داخل بین الحرمین خواندیم. در آخر بگویم که حس و حال زیارت اربعین بیان کردنی نیست. هرچه عشق است؛ در همان مسیر است.»

حفظ قرآن برکت به زندگی ام آورده

۴۰ روز طول می کشد تا جزء اول قرآن کریم را حفظ کند. برای این کار از روش علیرضا نجفی استفاده می کند. فاطمه در این باره می گوید: «سمیه باقری همان دوستم که حافظ کل قرآن و ساکن شیراز است خودش نابیناست، صوت های آموزشی استاد نجفی را برایم فرستاد. راه و رسم حفظ صحیح و مرور حفظ شده ها را یاد گرفتم. قرآن عثمان طه به خط بریل را تهیه کردم. دقیقا دی سال ۱۳۹۸ بود. از زیارت کربلا در ایام اربعین که برگشتم عزمم برای حفظ جزم شد و بعد از شهادت سردار سلیمانی این کار را شروع کردم.» حفظ قرآن باعث شده فاطمه حس مفید بودن داشته باشد. او می گوید: «با قواعد قرآن آشنا شدم. چون ترجمه ها را هم می خوانم و از حفظ می کنم معانی آیات را هم می فهمم. حفظ قرآن برکت را به زندگی ام آورده است.» او به واسطه حفظ قرآن دوستان جدیدی از سراسر کشور پیدا کرده است. می گوید: دوستانی قرآنی از کرج، شاهرود، تبریز، اردبیل، شیراز، زنجان و دیگر شهر ها یافتم. اگر مشکلی پیش نیاید و بیماری ها بگذارد تا فروردین سال بعد حافظ کل قرآن می شوم. از آیه مورد توجهش می پرسم، می گوید: «آیه آخر جزء ۳ یا همان آیه ۹۲ سوره آل عمران که خداوند در آن می فرماید «شما هرگز به مقام نیکوکاران و خاصان خدا نخواهید رسید مگر از آنچه دوست می دارید و محبوب شماست در راه خدا انفاق کنید و آنچه انفاق کنید خدا بر آن آگاه است». این آیه را خیلی دوست دارم.»

زندگی ام با رفتن به مدرسه تغییر کرد

نابینایی دختر با انگیزه و کوشای محله سجادیه را گوشه نشین نمی کند و از همان نوجوانی نقشه راهی برای خودش در کسب علم ترسیم می کند. با شروع دوره تحصیل فاطمه به مدرسه ویژه نابینایان می رود. دورانی که به نظر خودش بسیار ساکت و گوشه گیر بوده است. او می گوید: «ساکت بودم و اعتماد به نفس نداشتم از طرفی بعد از این اتفاق مادر و خانواده ام خیلی نازپرورده بزرگم کرده بودند. این وضعیت تا دبیرستان که به مدرسه عادی رفتم ادامه داشت، اما بعد از آن زندگی ام خیلی متفاوت شد و خودم حقم را می گرفتم و حرفم را با شهامت می زدم.»

دوران دبستان و راهنمایی را در مدرسه تقوا واقع در خیابان فرامرزعباسی می گذراند. مدرسه ای که در حال حاضر هم فعال و مخصوص دانش آموزان روشندل است.»

فاطمه دوران دبیرستان را در مدرسه شاهد راهیان ولایت درس می خواند. مدرسه در محدوده پشت بازار فردوسی و در منطقه ۴ شهر مشهد است. آنجا تنها دختر نابینای مدرسه است.

خانواده او ۵۰ سال است که ساکن محله سجادیه هستند. محله ای که قابلیت ها و ضعف های خاص خودش را دارد. دوران مدرسه اش همیشه با بدرقه فردی همراه بوده، چون فاطمه عصای سفید به دست نمی گرفته است. یا مادرش او را به مدرسه می برده و از در مدرسه بر می گردانده یا دوستان همکلاسی اش. پیش دانشگاهی هم به مدرسه شهید اسماعیل پور طرقی محله حسین آباد می رفته که به خانه شان نزدیک تر است و با دختر همسایه همکلاسی اش می رفته و می آمده است. فاطمه درباره محله زندگی شان می گوید: «نمی شد راحت با عصای سفید رفت و آمد کنم، چون بچه های شری بودند که عینک و عصا را از دستم می گرفتند یا کلی جوی و چاله چوله در مسیر بود. خانواده ام حتی همین الان هم تا سر ایستگاه اتوبوس همراهی ام می کنند.»

تحصیل در دانشگاه آن سوی شهر

دانشگاه رشته الهیات و فقه و مبانی حقوق اسلامی قبول می شود و بعد از آن متوجه می شود دقیقا رشته مورد علاقه اش را انتخاب کرده است. او می گوید: علوم دینی و زبان عربی را خیلی دوست داشتم. دانشگاه آزاد مشهد قبول شدم و شهریه را هم بهزیستی پرداخت می کرد و توانستم کارشناسی را بگیرم. هروقت کلاس داشتم مادر تا ایستگاه اتوبوس مسیر ۳ نزدیک بازار فردوسی همراهی ام می کرد. من سوار می شدم و نزدیک دانشگاه پیاده می شدم. دانشگاه را شش ترم و در سه سال تمام می کند.

مرکز زینبیه(س) و مسیری جدید

سال ۱۳۹۰ دانشگاه را تمام می کند. اما خانواده نمی گذارند ادامه تحصیل بدهد، چون آن قدر حرص و جوش درس و امتحانات را خورده که به ناراحتی معده مبتلا شده است. بعد از دانشگاه به مرکز فرهنگی و آموزشی زینبیه (س) در خیابان مفتح می رود. آنجا می رود تا در کلاس های تفسیر قرآن شرکت کند، اما ماندگار می شود. چهارسالی آنجا فعالیت فرهنگی دارد. از گروه سرود برای بچه ها تا شرکت در کلاس های احکام و عقاید. در آنجا با خانمی دوست می شود و، چون آن دوست مداح بوده از طریق او به کلاس های آموزش مداحی راه پیدا می کند. فاطمه درباره آن دوران می گوید: مرکز زینبیه (س) حتی از دانشگاه هم مفیدتر بود و کلی به افزایش اعتماد به نفسم کمک کرد.

مداحی و مربی گروه سرود دختران شهدا

مداحی را از افسانه اسماعیلی یاد می گیرد که در خیابان عبادی مؤسسه ای دارد. بعدی از اتمام کلاس به مجالس مختلف می رود و با کمک یکی از دوستانش کارت ویزیت هم چاپ می کند و برای مداحی به سراسر شهر می رود. گهگاهی از نقاط مختلف شهر تماس می گیرند و فاطمه برای مداحی به مجالسشان می رود. هر موقع مجلس دارد احوالش بهتر است. ولی همین که مجالس تمام می شود دوباره افسردگی سراغش می آید.

کسی به نابینا کار نمی دهد

فاطمه خانم دردل هم کم ندارد. او عشق معلمی است و تصمیمش را حتی قبل از دوران دبیرستان گرفته بوده، اما چطور و کجا؟ از سهمیه بندی آزمون استخدامی گلایه دارد. می گوید: «دوست دارم بعد از حفظ کامل مربی حفظ قرآن شوم، دلم می خواهد در جامعه القرآن تدریس کنم و در جامعه با مردم باشم و از توانمندی هایم استفاده کنم. آن ها را به کار گیرم و مثل بقیه زندگی کنم. همه می گویند برو سرکار، اما کاری نیست و کسی به نابینا کار نمی دهد. همان چهار سالی که در مرکز زینبیه (س) بودم حس مفید بودن داشتم و حالم خوب بود. فقط کار می خواهم، می خواهم مفید باشم، مستقل باشم و درآمد داشته باشم. این حس استقلال را لازم دارم. کار کردن با خودش حس مفید بودن می آورد. من که عاشق تدریس بودم الان به اپراتوری تلفن راضی هستم، اما همان هم نیست.»

منبع: شهرآرانیوز.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

16 − 15 =

لطفا پاسخ عبارت امنیتی را در کادر بنویسید. *