تلخ و شیرین های دنیای کم بینایی در روایت آن ورِ آبی ها

نویسنده: امید هاشمی: فعال رسانه ای

اگر بنا باشد پیشخوانِ این شماره را هم به سیاق ماه قبل آغاز کنیم، لاجرم باید از رفیق یوتیوبرمان جناب سامی سراغی بگیریم. «سَم سیوی»، صاحب و گرداننده کانال یوتیوبی «زندگی نابینایی»، در طول یک ماه گذشته حسابی پر کار بوده و سه چهار ویدئوی مفید ضبط و منتشر کرده است. او در طول ماه گذشته به اپلیکیشن مسیریابی «ویواک» و به روز رسانی تازه ای که برایش منتشر شده پرداخته؛ ویدئویی برای معرفی یک اپلیکیشن اندرویدی ضبط کرده که به نابینایان کمک می کند سینی حاوی ظروف لبالب از مایعات را به سلامت به مقصد برسانند؛ یک ویدئوی پانزده دقیقه ای هم با این مضمون تولید کرده که کاربران کم بینا، بهتر است چه تغییراتی بر روی مرورگر ها اعمال کنند تا تجربه بهتری از این نرم افزار ها داشته باشند و سر آخر هم در قالب یک ویدئوی ۲۳ دقیقه ای، یک درشت نمای جالب و پر امکانات را معرفی کرده است.

سام در آخرین ویدئویی که تا لحظه تنظیم پیشخوان بر روی کانال خود قرار داده به معرفی و بررسی «کلُوِربوک پرو» پرداخته است. این درشت نمای ۱۲و۵ اینچی که حدود پنج پوند یا تقریباً ۲.۲۵۰ کیلو وزن دارد، از جمله کامل ترین درشت نما هایی است که تا به حال در دسترس کم بینا ها قرار گرفته است. صفحه ای فول اچ دی (Full HD)،دو دوربین 4K، نویسه خوان نوری و موتور تبدیل متن به گفتار، از جمله امکاناتی است که در این دستگاه ۲۶۰۰ دلاری تعبیه شده است. سام برایمان توضیح می دهد که این دستگاه توأمان به صفحه لمسی و صفحه کلید فیزیکی مجهز شده و کاربران می توانند به دلخواه از هر کدام استفاده کنند. تمام قابلیت هایی که در صفحه لمسی در دسترس کاربران است، از طریق صفحه کلید فیزیکی هم قابل دسترسی خواهد بود. این دستگاه می تواند تصاویر را از یک تا شصت برابر بزرگ کند. همچنین دو دوربینی که در دستگاه طراحی شده به کاربر امکان می دهد همزمان به دو تصویر در فواصل دور یا نزدیک احاطه داشته باشد. به طور مثال، چنانچه کاربر بخواهد در فضای کلاس از این درشتنما استفاده کند، قادر خواهد بود یک دوربین را بر روی کتاب یا جزوه خودش تنظیم کند و دوربین دیگر هم نوشته های تخته را نشانش دهد. در چنین موقعیتی، صفحه ۱۲.۵ اینچی درشتنما دو نیم می شود و در هر نیمه، تصویرِ یکی از دوربین ها نمایش داده می شود. کاربر همچنین می تواند درشتنما را به گونه ای تنظیم کند که دو تصویر به صورت عمودی و زیر هم روی صفحه قرار گیرند یا افقی و در کنار هم. جزئیات فراوان دیگری هم درباره این دستگاه در ویدئوی سام مطرح شده که در پادکست پیشخوان که در انتهای همین پست در اختیارتان قرار گرفته به تفصیل به آن پرداخته شده است.

جدید ترین شماره نشریه فناورانه «اکسس وُرلد»، در روز های آخر فوریه منتشر شد. یک مقاله در خصوص نرم افزار هایی که نابینایان حتماً باید بر روی گوشی های آیفون نصب کنند، کیفیت دسترسی پذیری در شبکه نمایش خانگی «نت فلیکس» و معرفی یک چاپگر مناسب برای کاربران آسیب دیده بینایی، از جمله مطالبی است که در این شماره منتشر شده است. «جی. جی. مِدا»، از نویسنده های ثابت در این نشریه گزارشی خواندنی از یک کنفرانس آنلاین برای این شماره آماده کرده است. «کنفرانس جهانی فناوری های بینایی»، عنوان کنفرانسی است که در ماه دسامبر گذشته به میزبانی گروه «ویستا» که در کالیفرنیا برای نابینایان فعالیت می کند برگزار شده است. کنفرانسی که این بار نه فقط با حضور نابینایان و شرکت هایی که برای این گروه کار می کنند، که با شرکت و پشتیبانیِ غول های فناوری دنیا برگزار شده است. کنفرانسی که برخلاف نمونه های مرسوم که فقط به ارائه و نمایش محصولات و تولیدات تازه می پردازند، طراحان در آن نه تنها به نمایش محصول، که به سؤال و جواب های کارشناسی با شرکت کنندگان و سایر کارشناسان هم پرداخته اند. وبسایت شناخته شده «تِک کرانچ» که اخبار استارتاپ ها را پوشش می دهد، از جمله حامیان این رویداد فناورانه بوده است. بر اساس آنچه مدا نوشته، اتومبیل های خود ران و هوش مصنوعی، دو موضوعی بود که از سوی شرکت کنندگان مورد توجه قرار گرفته بود. «صقیب شیخ»، از جمله کسانی است که در این کنفرانس سخنرانی کرده است. او که خود نابینا و از بنیانگذاران پروژه «سیینگ ای آی» در کمپانی مایکروسافت است، بعد از مرور آخرین به روز رسانی های این اپلیکیشن عنوان کرد که همکارانش تلاش می کنند به کمک هوش مصنوعی، قابلیت توصیف ویدئو ها را هم افزون بر عکس، به این اپلیکیشن اضافه کنند. همچنین مدا در گزارشش اشاره ای هم دارد به صحبت های «گرِگ استیلسن»، از مدیران خانه چاپ بریل آمریکا که به موضوع آینده نمایشگر های بریل پرداخته و عنوان کرده او و همکارانش مسیری را دنبال می کنند که بتوانند نمایشگر ها را از یک دستگاه یک خطی به یک صفحه نمایش کامل تبدیل کنند و به این ترتیب، نابینایان هم بتوانند از طریق تبلت های مخصوص، به نوشته ها درست به همان شکل که سایرین می بینند دسترسی داشته باشند. به گفته گرِگ چنین اتفاقی می تواند دسترسی نابینایان به اشکال هندسی را هم تسهیل کند. استفاده از هوش مصنوعی برای تشخیص محتوای عکس و یک فناوری پوشیدنی برای مسیریابی از دیگر موضوعاتی بود که از نظر مدا در این کنفرانس مهم تشخیص داده شده بود که ما برای کوتاه کردن سخن، جزئیات مربوط به این دو موضوع و مباحث دیگر مربوط به این کنفرانس را به پادکست پیشخوان وا می گذاریم. البته اگر به موضوعات فوق علاقه دارید و می خواهید در دومین دوره این کنفرانس که سال آینده در ماه دسامبر برگزار خواهد شد به عنوان شنونده ثبت نام کنید، سری به این صفحه بزنید.

تابستان امسال، عمر همکاری «لورا آلن» با کمپانی گوگل یازده ساله می شود. لورا ده ساله بوده که دید مرکزی را در چشم چپش از دست می دهد. چشم راستش هم در چهارده سالگی به همان سرنوشت دچار می شود. او می ماند و دو چشم مجهز به دیدِ پیرامونی که خب آنطور که باید به کارش نمی آید و دردی از او درمان نمی کند. آن گونه که در پادکست «بلایندَبیلیتیز» توضیح می دهد، دبیرستان را در یک مدرسه عادی به پایان می رساند؛ جایی که او تنها دانش آموزِ دارای معلولیت بوده و همین هم گرفتاری هایی برایش به دنبال داشته است. در دانشگاه تجارت بین الملل می خواند و در پی اتفاقاتی موفق می شود به عنوان بازاریاب و کارشناس امور تجاری به گوگل بپیوندد. مسیری که البته به همان منوال ادامه نمی یابد و او شش سال پیش به عنوان مدیر بخش دسترسی پذیری به فعالیتش ادامه می دهد. برای لورا وظایف گوناگونی در گوگل تعریف شده است؛ از جمله اینکه تیم های برنامه نویسی مرتبط با پروژه های گوناگون را با موضوع دسترسی پذیری آشنا کند و اشکالات کارشان را به آنها گزارش دهد. او همچنین به طور جدی در دو پروژه مرورگر و سیستم عامل کروم هم با گوگل همکاری می کند. لورا افزون بر موضوع دسترسی پذیری، بحث حقوق افراد دارای معلولیت در محیط کاریِ گوگل را هم پیگیری می کند. مسؤولیت او در این راستا این است که مشکلاتی را که عدم مناسب سازی محیط کمپانی برای کارمندان دارای معلولیت به وجود می آورد شناسایی کند و راه حل هایی را هم جهت رفع این مشکلات ارائه دهد. لورا حکایت های جالبی از روند کاری خود تعریف می کند که در نسخه صوتی پیشخوان بیشتر به آنها خواهیم پرداخت.

این شماره از پیشخوان را با نگاهی به نشریه «تالار گفتگوی بریل» خاتمه می دهیم. با توجه به اینکه ماه فوریه را در آمریکا به عنوان ماه آگاهی بخشی در خصوص کم بینایی نام گذاری کرده اند، نشریات ویژه افراد آسیب دیده بینایی هم کمابیش سعی می کنند به این موضوع توجه کنند. «تالار گفتگوی بریل» از آن دست نشریاتی است که تقریباً می توان گفت تمام محتوای آخرین شماره اش را به مسائل مرتبط با کم بینا ها اختصاص داده است. از جمله مطالب جالبی که در این شماره می خوانیم، نوشته ای است که در آن چند کم بینا، تجربه های با مزه و موقعیت های خنده داری را که کم بینایی برایشان ایجاد کرده بود، روایت کرده اند. البته باید اعتراف کرد در مقایسه با آنچه دوستان کم بینای هموطن تعریف می کنند، روایت های عزیزان ینگه دنیا کمی خنک و بی مایه است. مثلاً یک نفر تعریف می کند مدت ها با دوست دخترش که او هم مثل خودش کم بینا بوده به یک رستوران برای خوردن غذا می رفته اند؛ برای رسیدن به رستوران باید از مقابل یک پمپ بنزین عبور می کرده اند؛ آنها هر بار که از مقابل پمپ بنزینِ قصه عبور می کرده اند، دو مرد را می دیدند که بی حرکت در گوشه ای ایستاده اند و محیط را تحت نظر دارند. بعد از مدتی دختر و پسر کم بینای قصه به آن دو مرد مشکوک می شوند و احساس می کنند کاسه ای زیر نیم کاسه است و ممکن است پای یک پروژه خلاف کارانه در میان باشد؛ از همین رو خود را به نزدیک آن دو مرد می رسانند تا اطلاعات بیشتری به دست بیاورند و آن اطلاعات را در اختیار پلیس بگذارند اما در کمال تعجب به محض اینکه به نزدیکی آن دو مرد می رسند متوجه می شوند که تمام مدت در اشتباه بوده اند و آن دو مرد در واقع دو باجه تلفنِ بی آزار بوده اند. انجام امور روزمره برای کم بینا ها با دشواری های عجیب و غریبی همراه است؛ چه، آنها در واقع نه نابینا محسوب می شوند و نه بینا. در این شماره از «تالار گفتگوی بریل» به موضوعاتی از این دست زیاد پرداخته شده است؛ مباحثی از این دست که آیا کم بینا ها هم احتیاج به استفاده از عصا یا سگ راهنما دارند یا نه.

در پایان این نوشته شما را به شنیدن سومین پادکست پیشخوان دعوت می کنیم. پادکستی که این بار، حضور یک مهمان، آن را گرم تر از پیش ساخته است.

دانلود پادکست پیشخوان.

منبع: ماهنامه ی مانا.

توسط شرکت پکتوس

پکتوس: به صورت اختصاری، مخفف ( پشتیبانی، کیفیت، تحقیقات و ساخت ) است. شركت دانش بنیان پكتوس، اولين توليد كننده تجهيزات کامپیوتری (سخت افزار و نرم افزار) ويژه نابينايان در تاریخ 22 مرداد سال 1370 توسط جمعي از فارغ التحصيلان دانشگاه صنعتي شريف تأسيس شد و از بدو تأسيس تا کنون که در سال جاری وارد بیست و هشتمین سال فعالیت خود شده است، در زمينه توليد تجهيزات كامپيوتري و الكترونيكي ويژه نابينايان و کمبینایان فعال بوده است. در سال های اخیر، این شرکت علاوه بر فعالیت در زمینه تولید تجهیزات توانبخشی ویژه نابینایان، برنامه هایی را نیز در جهت دسترس پذیر کردن خدمات اجتماعی برای این قشر عملیاتی کرده است. از زمان تأسیس شرکت پکتوس سه سال گذشت تا اولین محصول این شرکت برای نابینایان عرضه شد. اولين كامپيوتر براي نابينايان در ايران در سال 1373 به نام كامپيوتر گوياي اميد ساخته شد. اين كامپيوتر با خروجی صوتی تك حرف خوان فارسی، انگليسي و عربي با هدف تسهيل امر خواندن، نوشتن و تصحيح كتب بريل ساخته شد. از آنجایی که تا آن سال هنوز هیچ یک از افراد با آسیب بینایی تجربه کار کردن مستقل با سیستم های رایانه ای را نداشتند، لزوم آموزش کامپیوتر به آنها بسیار ضروری بود. در همین راستا در سال 1374، اولين دوره آموزش كامپيوتر به نابینایان، در مجتمع خدمات بهزيستي نابينايان کشور رودکی و براي كارشناسان بهزیستی سراسر استان های کشور برگزار شد. پس از برگزاری موفقیت آمیز این دوره ها، کلاس های آموزش کامپیوتر به افراد نابینا و کمبینا نیز در مؤسسه رودکی از سال 1374 آغاز شد و این امر برای سال های متمادی ادامه داشت. از سال 1374 به بعد، پکتوس تولیدات سخت افزاری خود را گسترش داد که از جمله آنها می توان به ارائه دستگاه یادداشت الکترونیکی بریل گویا (اسفندیار) و ارائه چاپگر و ماشین تایپ بریل (فرهاد) در سال 1374 اشاره کرد. نیاز های نابینایان و استفاده آنها از فناوری های نوین آموزشی تنها محدود به استفاده از سیستم های تبدیل متن به گفتار نبود. بررسی شرایط نابینایان در سایر کشور ها نیز نشان می داد نابینایان برای دسترسی بهتر و دقیقتر به متون نیازمند دستگاهی هستند تا پوشش خط رسمی آنها یعنی خط بریل را برایشان فراهم کند. به همین جهت مطالعاتی در زمینه تولید مانیتور بریل در شرکت پکتوس آغاز شد. تا اینکه در نهایت در سال 1376 اولين نسل از مانيتور بريل در ايران به نام دستگاه برجسته‌نگار توليد شد. لذا براي اولين بار در جهان، نابينايان قادر به استفاده الكترونيکی از متون فارسي و عربي به خط بريل شدند. دستگاه برجسته نگار یک با کابل پارالل به کامپیوتر وصل میشد و خروجی بریل را برای کاربران نابینا فراهم می کرد. در کنار تولیدات سخت افزاری برای بهبود کیفیت آموزشی و شغلی نابینایان، همچنان توسعه نرم افزار های مرتبط با این قشر نیز مد نظر شرکت پکتوس بود. از این رو، در سال 1378 نرم افزار تبدیل متن به گفتار نوید که تا این سال به صورت تک حرف خوان بود، قادر به خواندن کلمات شد. در نتیجه خروجي صوتي كلمه خوان جايگزين نمونه حرف خوان شد. در سال 1379 مبدل رایانه شخصی نوید عرضه شد. مبدل نوید کیبورد بریلی بود که با اتصال یک کارت صدای اختصاصی به کامپیوتر و نرم افزار های تبدیل متن به گفتار، زمینه استفاده بهتر نابینایان از کامپیوتر را فراهم می کرد. پس از فراهم کردن تجهیزات کمک آموزشی بریل و گویا برای نابینایان، ساخت دستگاهی برای انتقال مفاهیم تصویری به نابینایان نیز در دستور کار مدیران شرکت پکتوس قرار گرفت. در همین راستا، در سال 1379 سيستم كمك آموزشي لمسي و صوتي سروش یک، تولید شد. نابینایان از طریق سیستم سروش، می توانند سوژه مورد نظر خود را که بر روی کاغذ های مخصوص برجسته شده لمس کرده و از طریق نرم افزار های طراحی شده، اطلاعات سوژه مورد نظر را به دست آورند. هم زمان با پروژه های تحقیقاتی شرکت پکتوس برای توسعه تجهیزات توانبخشی برای نابینایان، در سایر کشور های جهان نیز تولید این تجهیزات سیر صعودی یافته بود. تا پیش از سال 1380، نرم افزارهای DSR (DOS SCREEN READER) و WSR (WINDOWS SCREEN READER) نرم افزارهای screen reader تولیدی این شرکت بودند. اما ارائه نرم افزار جاز و توسعه همه جانبه این صفحه خوان، برنامه نویسان شرکت پکتوس را بر آن داشت تا به فکر فراهم کردن پوشش فارسی برای نرم افزار جاز باشند. از این رو، نام نرم افزار پکجاز بعنوان پوشش فارسی صفحه خوان جاز و مجموعه نوید بعنوان یک مجموعه از نرم افزارهای کاربردی بدون نیاز به صفحه خوان جاز، شامل شش نرم افزار قرآن، دیکشنری، کتابخانه الکترونیک، دفترچه یادداشت، شطرنج و ویرایشگر ارائه گردیدند. در سال 1381 و 1382، نرم افزارهای نويد 4 و پکجاز، مجموعه كاملي از ابزار هاي دسترسي نابينايان به كامپيوتر به زبان فارسی را فراهم کرد. با پیشرفت روز به روز سیستم های رایانه ای و تغییر پورت های کامپیوتری از پارالل به یو اس بی، سبب شد تا نسل دوم برجسته نگار (مانیتور و کیبورد بریل) تولید شود. برجسته نگار 2، نمايشگر لمسي بريل با قابليت اتصال به پورت USB و بدون نياز به منبع تغذيه، در سال 1384 عرضه شد. در همین سال نیز سيستم كمك آموزشي لمسي و صوتي سروش 2، با قابليت اتصال به پورت USB و بدون نياز به منبع تغذیه ساخته شد. در اواسط دهه هشتاد، همچنان توسعه نرم افزار تبدیل متن به گفتار پکجاز و مجموعه نرم افزاری نوید، مورد توجه برنامه نویسان شرکت پکتوس بود. از این رو، مجموعه نويد 5 و پکجاز 8 مبتني بر موتور توليد صوت ماشيني در سال 1386 تولید و روانه بازار شد. چهار سال بعد یعنی در سال 1390، نرم افزار تبدیل متن به گفتار پکجاز با صدای انسانی مرد و زن ساخته و در اسفند ماه سال 92 عرضه شد.نسخه قابل تکثیر نرم افزار پکجاز در سال 92 توسط سازمان بهزیستی خریداری شد و به صورت رایگان در اختیار نابینایان و کمبینایان قرار گرفت. تا به حال این برنامه سه بار بروز رسانی شده که آخرین آپدیت آن نیز در اسفند ماه سال 94 عرضه شده است. به مرور زمان با افزایش حضور نابینایان در دانشگاه ها و به منظور دسترسی بهتر به منابع مطالعاتی، بهره گیری از فناوری های نوین آموزشی در دستور کار قرار گرفت. از این رو، در سال 1389 دستگاه برجسته نگار 3 با هدف استفاده انفرادی کاربران تولید شد. این نسل از دستگاه های مانیتور و کیبورد بریل، در ابعادی کوچکتر و با وزنی کمتر عرضه شد و قادر به پشتیبانی از 20 کاراکتر بریل است. همچنین در سال 1390، نرم افزار دکلمه (پخش کننده فایل های صوتی و متنی با فرمت دیزی) ارائه گردید. با عرضه نرم افزار دکلمه، ساخت نرم افزاری برای تولید کتب با فرمت دیزی ضروری به نظر میرسید. در همین راستا در سال 1392، نرم افزار تولید کتاب دیزی با نام تک گو، تولید شد. توسعه دستگاه برجسته نگار همواره جزء اهداف شرکت پکتوس محسوب می شود. در سال 1394، برجسته نگار با فناوری ( HID ) با دو قابلیت جدید نصب خودکار درایور ویندوز و امکان تنظیم سطح نقاط بریل (سفت یا نرم کردن نقاط بریل) تولید شد. یکی از اصلی ترین پروژه های شرکت پکتوس، در سال های اخیر، ارائه آخرین نسل از برجسته نگار های هوشمند موجود در بازار جهانی (BRAILLE NOTETAKER) بود. سر انجام این پروژه تحقیقاتی در اسفندماه سال 1396 تبدیل به یک محصول قابل عرضه در بازار شد و هم اکنون در مرحله نهایی بروز رسانی برنامه های خود قرار دارد. برجسته نگار هوشمند همراه یا همان نوت تیکر، دارای سیستم عامل لینوکس بوده و بدون نیاز به اتصال به کامپیوتر، این امکان را به نابینایان میدهد متون خود را با فرمت های رایج ورد به صورت صوتی و بریل بخوانند، به دو زبان فارسی و انگلیسی تایپ کنند، موسیقی ها و کلیه فایل های صوتی خود را بشنوند، به گوشی اندروید خود متصل شوند و بسیاری امکانات دیگر که در این دستگاه گنجانده شده است. از سال 1392، در کنار تولیدات سخت افزاری و نرم افزاری برای نابینایان، دسترس پذیر کردن خدمات مختلف اجتماعی در دستور کار شرکت پکتوس قرار گرفته است. این برنامه ها عمدتاً با همکاری انجمن نابینایان ایران پیگیری می شود. در همین راستا، دسترس پذیر کردن خدمات شعب بانکی برای نابینایان برای اولین بار در ایران در سال 1394 در پست بانک اجرایی شد. با طراحی یک نرم افزار و با کمک گرفتن از دستگاه برجسته نگار، نابینایان می توانند کلیه خدمات بانکی ارائه شده در شعب بانک ها را خود به صورت مستقل انجام دهند. دسترس پذیری موزه ها که یک مورد از آنها در موزه ایران باستان عملیاتی شده، یکی دیگر از مواردی است که شرکت پکتوس در دستور کار خود قرار داده است. این پروژه نیز در حال توسعه است. سامانه فروشگاهی نابینایان، یکی دیگر از خدمات جذاب شرکت پکتوس در زمینه دسترس پذیری خدمات مختلف اجتماعی برای نابینایان است. سامانه فروشگاهی نابینایان که اسفندماه سال 96 برای اولین بار در شعبه بیهقی فروشگاه شهروند عملیاتی شد، این امکان را به نابینایان می دهد تا خود به صورت مستقل از کلیه اقلام موجود در فروشگاه به همراه قیمت آنها مطلع شده و به واسطه طراحی یک نرم افزار که به بانک اطلاعات فروشگاه متصل است، اقلام خود را خریداری کرده و به وسیله مسئول سامانه فروشگاهی نابینایان، آن را از سطح فروشگاه جمعآوری کند. دسترس پذیر کردن سایت های اینترنتی و اپلیکیشن های پر کاربرد اندرویدی نیز از دیگر کار های جاری شرکت پکتوس است که مهمترین آن، دسترس پذیری کامل سایت درگاه ملی خدمات دولت هوشمند به نشانی www.iran.gov.ir است. شرکت پکتوس، با ایجاد یک سایت پویا در زمینه ی نابینایان و فناوری اطلاعات، تلاش دارد مسئولیت های اجتماعی خود را نیز جامع عمل پوشانده و از طریق این وبسایت نیز خدمات بیشتری به معلولان با آسیب بینایی عرضه کند. وبسایت pactos.net که با مدیریت امیر سرمدی از خبرنگاران و روزنامه نگاران نابینا و تعداد محدودی از نابینایان متخصص در زمینه آیتی اداره می شود، در صدد آن است خلأ اطلاعاتی یک وبسایت تخصصی در زمینه آموزش، فناوری و اخبار مرتبط با نابینایان چه در داخل و چه خارج از کشور را پر کند. پوشش اخبار نابینایان در رسانه های جهان، آشنایی با نابینایان برجسته خارج از کشور، پوشش اهم اخبار مربوط به نابینایان با گرداوری و تنظیم از رسانه های داخلی، مجموعه ثابت ترفند که شامل آموزش اپلیکیشن های پر کاربرد برای نابینایان است، معرفی سایت ها و نرم افزار های دسترس پذیر و دکه خبر دنیای موبایل و کامپیوتر که به بررسی خبر های روز حوزه تکنولوژی و فناوری می پردازد، از جمله مهمترین شرح وظایف وبسایت نابینایان شرکت پکتوس است. از شما کاربر گرامی خواهش مندیم، نظرات، انتقادات و پیشنهادات خود را با ما از طریق بخش تماس با ما در میان گذارید. شماره های تماس با شرکت پکتوس: 88810291-292

یک دیدگاه

دیدگاهی بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

20 + 20 =

لطفا پاسخ عبارت امنیتی را در کادر بنویسید. *