خط مشی مانا در سال جاری و پاسخ به سؤالات مخاطبان

نویسنده: امیر سرمدی: فعال  رسانه ای

از دیماه 99 تا کنون، چهار شماره از ماهنامه الکترونیکی نابینایان ایران (مانا) منتشر شده است. با توجه به تنوع و تکثر دیدگاه های کاربران ذیل شماره های پیشین این نشریه، لازم می دانم دربارهٔ خط مشی مجله در سال جاری و سرویس های جدیدی که قرار است به مانا اضافه شود، توضیحاتی ارائه کنم و پاسخگوی سؤالات متعدد شما باشم.

خوشحالم که مانا توانسته بستری را فراهم کند تا خوانندگان، این مجله را پلی برای بیان نظراتشان و رساندن صدای شان به مدیران انجمن نابینایان در تهران و سایر مسئولان کشور بدانند. مثل امیرحسین که گفته است: اگر امکانش هست برای فضای بخش نابینایان و کم بینایان در کتابخانه کرمانشاه، فکری بکنید. با وجود اتاق های زیادی که در این کتابخانه قرار دارد، بخش ما بسیار کوچک است و برای جلسات حضوری در تنگنا قرار می گیریم. یا آرمان گفته است: من دانش آموز پایه نهم هستم. کتاب های ما دیر به دستمان می رسد یا اصلاً نمی رسد. لطفاً حرف مرا به گوش مسئولان محترم سازمان آموزش و پرورش استثنایی برسانید و از آنها توضیح بخواهید. احمدرضا هم اینطور بیان کرده است که کرونا بیشترین صدمه را به جامعه نابینایان زده. خانه نشینی برای ما بزرگترین درد شده، فکری برای جلسات حضوری در کتابخانه ها بکنید. دیدگاه هایی از این دست، وظیفهٔ ما را سنگین تر و انگیزه ما را دوچندان می کند تا در حد توان، یک پل ارتباطی میان خواسته های شما با مدیران انجمن و مسئولان باشیم؛ اما خواسته ها و پیشنهادهای شما برای اضافه شدن بخش های جدید به مجله، بسیار متنوع است؛ عده ای خواهان اضافه شدن قسمت های آموزشی به مانا شده اند. از جمله آموزش کامپیوتر، آموزش آشپزی، خیاطی، تحرک و جهت یابی، آموزش نرم افزارهای ویژه نابینایان، آموزش موسیقی، خانه داری و مهارت های زندگی مثل پوست گرفتن میوه اتو کردن و…

با توجه به فقر منابع در آموزش های تخصصی، این انتظار می رود خوانندگان توقع آموزش های اینچنینی را از ما داشته باشند. اما مانا یک مجله الکترونیکی با استانداردهای مطبوعاتی است. اعتقاد داریم اغلب آموزش هایی که در بالا بدان ها اشاره شد، تنها به صورت حضوری امکان پذیر است. سایر آموزش ها هم که تا حدی ظرفیت نوشتاری و یا آموزش آنلاین را دارند، در گروه های تلگرامی از جمله گروه مهارت هایی برای نابینایان، در سطح قابل قبولی به آنها پرداخته می شود. همچنین در بستر تلگرام، امکان رد و بدل کردن سؤالات به صورت صوتی و استفاده از تجربیات افراد متعدد، می تواند در بسیاری از موارد مثل پوست گرفتن میوه، کارامدتر از آموزش های نوشتاری باشد. شخصاً معتقدم در چنین مواردی کانال ها و گروه های تخصصی فعالیت های خوبی دارند و مانا سعی دارد خلأهایی را پر کند که در سایر شبکه ها کمتر به آن موضوعات پرداخته می شود. رسالتی که برای خودمان قائل هستیم، بروز نگه داشتن مخاطب ایرانی و ارائه اطلاعات تخصصی، اخبار و تکنولوژی های روز، نقد عملکرد مسئولان و سازمان های مرتبط و ارائه پژوهش های تخصصی در حوزه نابینایان است.

از دیگر درخواست های شما، ارائه اطلاعات عمومی مانندِ معرفی مناطق دیدنی ایران بود. صراحتاً باید عرض کنم که مجله مانا، یک نشریه تخصصی در حوزه نابینایان است و مطالب عمومی در مانا جایی ندارند. اگر برای مثال، یک منطقه تفریحی یا گردشگری هم بخواهد معرفی شود، از زاویه دید و تجربیات یک فرد نابینا که به آن منطقه سفر کرده است، صورت خواهد گرفت. مانند مستندی که از سفر مجید سرایی به کشور تاجیکستان در سومین شماره مانا منتشر شد.

موضوع دیگری که در کامنت های شما به آن پرداخته شده است، انتشار نسخه بریل ماهنامه مانا بود. بسیاری پرسیده اند که نسخهٔ بریل چه زمانی منتشر می شود؟ در پاسخ به این سؤال باید بگویم: فرایندهای اخذ مجوز از معاونت مطبوعاتی وزارت ارشاد در حال طی شدن است. به محض گرفتن مجوز و به شرط جذب منابع مالی، انتشار نسخه بریل در دستور کار قرار خواهد گرفت. با وجود سرویس های فعلی، هر نسخهٔ مانا بالغ بر 120 صفحه بریل می شود. با توجه به گران قیمت بودن کاغذهای بریل، انتشار نسخه بریل حتی در تیراژ محدود هم بسیار هزینه بر خواهد بود. البته آقای عبد المناف عظیمی مدیرعامل انجمن نابینایان آذربایجان غربی، اعلام آمادگی کرده اند تا در تیراژ محدود و بنا بر سفارش نابینایان این استان، نسخه بریل مانا را به صورت آزمایشی از همین شماره منتشر کنند. توجه مدیران انجمن ها به مانا، باعث دلگرمی فراوان است و از ایشان صمیمانه سپاسگزارم.

موضوع اشتغال و معرفی مشاغل مختلف برای نابینایان، از دیگر کلید واژه های پر تکرار در کامنت های شما بود. با توجه به درخواست های متعدد خوانندگان نشریه در این ارتباط، سرویس جدیدی با همین موضوع از شماره پنجم به مانا اضافه می شود و نویسنده این سرویس، هادی نائینیزاده است. مقدمهٔ سرویس اشتغال در شمارهٔ چهارم پیش روی شما است. به نوشتهٔ هادی نائینی زاده: نشریه مانا، در راستای کمک به یافتن فرصتهای نو برای جوینده گان مشاغل مختلف، قصد دارد در ستونی تحت عنوان «مشاغل» نقشی کوچک در راستای توانمندسازی افراد نابینا ایفا کند. در هر ماه شغلی مد نظر قرار می گیرد و گفت و گویی با کارشناسان خبرهٔ آن حرفه انجام می گیرد. در این گفت و گوها کوشش می شود از مزایا و موانع مشاغل مورد نظر سخن به میان بیاید. کوشش می شود این گفت و گوها با کسانی باشد که مشکلات موجود بر سر راه متقاضیان کار را لمس کرده باشند و بتوانند آنها را به شکل درستی توصیف کنند تا کسانی که قصد ورود به آن شغل را دارند، دورنمای صحیحی از موقعیت کنونی آن پیش چشم داشته باشند.

موضوع دیگری که از طرف بسیاری از خوانندگان مانا مطرح شده، ایجاد بستری برای انتشار دردِ دل ها، اشعار، دست نوشته ها و دل نوشته های مخاطبان نابینا و کم بینا در مانا است. این آمادگی را داریم از شماره ششم در خردادماه، مطالبی از این دست را در یک ستون مجزا با اسم و تصویر خودتان منتشر کنیم. البته کیفیت اشعار یا دل نوشته های شما، می بایست مطابق با استانداردهای مانا باشد. لذا شما می توانید هر گونه شعر یا نوشته که خالق اثر آن یک فرد نابینا باشد را با بیان مشخصات اثر و ارسال عکس، به آیدی تلگرامی @amirsarmadi68 یا پست الکترونیکی manamag99@gmail.com ارسال کنید.

گزارش، ستون دیگری است که از شماره ششم، به مانا اضافه خواهد شد. با توجه به درخواست های شما، تحریریه مانا این آمادگی را دارد تا بازتاب دهنده مشکلات و اخبار نابینایان در استان ها باشد و فعالیت های سایر انجمن های نابینایی در کشور را نیز پوشش دهد. لذا مدیران انجمن ها و نابینایان در استان ها می توانند سوژه های خود را در قالب یک متن گزارشی از همان راه هایی که در بالا بدان اشاره شد، برای ما ارسال کنند. چه بسا در آینده بتوانیم برخی از سوژه ها و مشکلات ارسالی مخاطبان را پیگیری کنیم و از مسئولان برای رفع آن ها پاسخ بخواهیم.

سرویس یادداشت مهمان که از شماره سوم به مانا اضافه شده، یکی دیگر از نقاط مبهم برای خوانندگان مانا بود. در ارتباط با این بخش باید عرض کنم بسته به مناسبت های هر ماه یا سوژه ای که تحریریه مانا مد نظر دارد، به سراغ افراد صاحب نظر در جامعهٔ نابینایان می رود و بنا بر تخصص آنها، از این افراد درخواست یادداشت اختصاصی می شود و با اسم و تصویر خودشان در ستون یادداشت مهمان منتشر می شود. البته چنانچه شما هم می توانید مقالات تخصصی یا یادداشت بنویسید، با ما در تماس باشید تا پس از انجام هماهنگی های مورد نیاز، بتوانیم از قلم شما خوانندگان ارجمند نیز استفاده کنیم.

مَخلَص کلام، آنچه مسلم است اینکه مانا تازه پا به دنیای نشریات معدود نابینایی در کشور گذاشته است و سعی دارد با اتکا به توان اعضای تحریریه خود و سایر نابینایان دست به قلم، مطالب متنوع و درخوری را در هر شماره منتشر کند.

با دل و جان، آماده خواندن و شنیدن نقدها و پیشنهادهای شما هستیم.

منبع: ماهنامه ی مانا.

توسط شرکت پکتوس

پکتوس: به صورت اختصاری، مخفف ( پشتیبانی، کیفیت، تحقیقات و ساخت ) است. شركت دانش بنیان پكتوس، اولين توليد كننده تجهيزات کامپیوتری (سخت افزار و نرم افزار) ويژه نابينايان در تاریخ 22 مرداد سال 1370 توسط جمعي از فارغ التحصيلان دانشگاه صنعتي شريف تأسيس شد و از بدو تأسيس تا کنون که در سال جاری وارد بیست و هشتمین سال فعالیت خود شده است، در زمينه توليد تجهيزات كامپيوتري و الكترونيكي ويژه نابينايان و کمبینایان فعال بوده است. در سال های اخیر، این شرکت علاوه بر فعالیت در زمینه تولید تجهیزات توانبخشی ویژه نابینایان، برنامه هایی را نیز در جهت دسترس پذیر کردن خدمات اجتماعی برای این قشر عملیاتی کرده است. از زمان تأسیس شرکت پکتوس سه سال گذشت تا اولین محصول این شرکت برای نابینایان عرضه شد. اولين كامپيوتر براي نابينايان در ايران در سال 1373 به نام كامپيوتر گوياي اميد ساخته شد. اين كامپيوتر با خروجی صوتی تك حرف خوان فارسی، انگليسي و عربي با هدف تسهيل امر خواندن، نوشتن و تصحيح كتب بريل ساخته شد. از آنجایی که تا آن سال هنوز هیچ یک از افراد با آسیب بینایی تجربه کار کردن مستقل با سیستم های رایانه ای را نداشتند، لزوم آموزش کامپیوتر به آنها بسیار ضروری بود. در همین راستا در سال 1374، اولين دوره آموزش كامپيوتر به نابینایان، در مجتمع خدمات بهزيستي نابينايان کشور رودکی و براي كارشناسان بهزیستی سراسر استان های کشور برگزار شد. پس از برگزاری موفقیت آمیز این دوره ها، کلاس های آموزش کامپیوتر به افراد نابینا و کمبینا نیز در مؤسسه رودکی از سال 1374 آغاز شد و این امر برای سال های متمادی ادامه داشت. از سال 1374 به بعد، پکتوس تولیدات سخت افزاری خود را گسترش داد که از جمله آنها می توان به ارائه دستگاه یادداشت الکترونیکی بریل گویا (اسفندیار) و ارائه چاپگر و ماشین تایپ بریل (فرهاد) در سال 1374 اشاره کرد. نیاز های نابینایان و استفاده آنها از فناوری های نوین آموزشی تنها محدود به استفاده از سیستم های تبدیل متن به گفتار نبود. بررسی شرایط نابینایان در سایر کشور ها نیز نشان می داد نابینایان برای دسترسی بهتر و دقیقتر به متون نیازمند دستگاهی هستند تا پوشش خط رسمی آنها یعنی خط بریل را برایشان فراهم کند. به همین جهت مطالعاتی در زمینه تولید مانیتور بریل در شرکت پکتوس آغاز شد. تا اینکه در نهایت در سال 1376 اولين نسل از مانيتور بريل در ايران به نام دستگاه برجسته‌نگار توليد شد. لذا براي اولين بار در جهان، نابينايان قادر به استفاده الكترونيکی از متون فارسي و عربي به خط بريل شدند. دستگاه برجسته نگار یک با کابل پارالل به کامپیوتر وصل میشد و خروجی بریل را برای کاربران نابینا فراهم می کرد. در کنار تولیدات سخت افزاری برای بهبود کیفیت آموزشی و شغلی نابینایان، همچنان توسعه نرم افزار های مرتبط با این قشر نیز مد نظر شرکت پکتوس بود. از این رو، در سال 1378 نرم افزار تبدیل متن به گفتار نوید که تا این سال به صورت تک حرف خوان بود، قادر به خواندن کلمات شد. در نتیجه خروجي صوتي كلمه خوان جايگزين نمونه حرف خوان شد. در سال 1379 مبدل رایانه شخصی نوید عرضه شد. مبدل نوید کیبورد بریلی بود که با اتصال یک کارت صدای اختصاصی به کامپیوتر و نرم افزار های تبدیل متن به گفتار، زمینه استفاده بهتر نابینایان از کامپیوتر را فراهم می کرد. پس از فراهم کردن تجهیزات کمک آموزشی بریل و گویا برای نابینایان، ساخت دستگاهی برای انتقال مفاهیم تصویری به نابینایان نیز در دستور کار مدیران شرکت پکتوس قرار گرفت. در همین راستا، در سال 1379 سيستم كمك آموزشي لمسي و صوتي سروش یک، تولید شد. نابینایان از طریق سیستم سروش، می توانند سوژه مورد نظر خود را که بر روی کاغذ های مخصوص برجسته شده لمس کرده و از طریق نرم افزار های طراحی شده، اطلاعات سوژه مورد نظر را به دست آورند. هم زمان با پروژه های تحقیقاتی شرکت پکتوس برای توسعه تجهیزات توانبخشی برای نابینایان، در سایر کشور های جهان نیز تولید این تجهیزات سیر صعودی یافته بود. تا پیش از سال 1380، نرم افزارهای DSR (DOS SCREEN READER) و WSR (WINDOWS SCREEN READER) نرم افزارهای screen reader تولیدی این شرکت بودند. اما ارائه نرم افزار جاز و توسعه همه جانبه این صفحه خوان، برنامه نویسان شرکت پکتوس را بر آن داشت تا به فکر فراهم کردن پوشش فارسی برای نرم افزار جاز باشند. از این رو، نام نرم افزار پکجاز بعنوان پوشش فارسی صفحه خوان جاز و مجموعه نوید بعنوان یک مجموعه از نرم افزارهای کاربردی بدون نیاز به صفحه خوان جاز، شامل شش نرم افزار قرآن، دیکشنری، کتابخانه الکترونیک، دفترچه یادداشت، شطرنج و ویرایشگر ارائه گردیدند. در سال 1381 و 1382، نرم افزارهای نويد 4 و پکجاز، مجموعه كاملي از ابزار هاي دسترسي نابينايان به كامپيوتر به زبان فارسی را فراهم کرد. با پیشرفت روز به روز سیستم های رایانه ای و تغییر پورت های کامپیوتری از پارالل به یو اس بی، سبب شد تا نسل دوم برجسته نگار (مانیتور و کیبورد بریل) تولید شود. برجسته نگار 2، نمايشگر لمسي بريل با قابليت اتصال به پورت USB و بدون نياز به منبع تغذيه، در سال 1384 عرضه شد. در همین سال نیز سيستم كمك آموزشي لمسي و صوتي سروش 2، با قابليت اتصال به پورت USB و بدون نياز به منبع تغذیه ساخته شد. در اواسط دهه هشتاد، همچنان توسعه نرم افزار تبدیل متن به گفتار پکجاز و مجموعه نرم افزاری نوید، مورد توجه برنامه نویسان شرکت پکتوس بود. از این رو، مجموعه نويد 5 و پکجاز 8 مبتني بر موتور توليد صوت ماشيني در سال 1386 تولید و روانه بازار شد. چهار سال بعد یعنی در سال 1390، نرم افزار تبدیل متن به گفتار پکجاز با صدای انسانی مرد و زن ساخته و در اسفند ماه سال 92 عرضه شد.نسخه قابل تکثیر نرم افزار پکجاز در سال 92 توسط سازمان بهزیستی خریداری شد و به صورت رایگان در اختیار نابینایان و کمبینایان قرار گرفت. تا به حال این برنامه سه بار بروز رسانی شده که آخرین آپدیت آن نیز در اسفند ماه سال 94 عرضه شده است. به مرور زمان با افزایش حضور نابینایان در دانشگاه ها و به منظور دسترسی بهتر به منابع مطالعاتی، بهره گیری از فناوری های نوین آموزشی در دستور کار قرار گرفت. از این رو، در سال 1389 دستگاه برجسته نگار 3 با هدف استفاده انفرادی کاربران تولید شد. این نسل از دستگاه های مانیتور و کیبورد بریل، در ابعادی کوچکتر و با وزنی کمتر عرضه شد و قادر به پشتیبانی از 20 کاراکتر بریل است. همچنین در سال 1390، نرم افزار دکلمه (پخش کننده فایل های صوتی و متنی با فرمت دیزی) ارائه گردید. با عرضه نرم افزار دکلمه، ساخت نرم افزاری برای تولید کتب با فرمت دیزی ضروری به نظر میرسید. در همین راستا در سال 1392، نرم افزار تولید کتاب دیزی با نام تک گو، تولید شد. توسعه دستگاه برجسته نگار همواره جزء اهداف شرکت پکتوس محسوب می شود. در سال 1394، برجسته نگار با فناوری ( HID ) با دو قابلیت جدید نصب خودکار درایور ویندوز و امکان تنظیم سطح نقاط بریل (سفت یا نرم کردن نقاط بریل) تولید شد. یکی از اصلی ترین پروژه های شرکت پکتوس، در سال های اخیر، ارائه آخرین نسل از برجسته نگار های هوشمند موجود در بازار جهانی (BRAILLE NOTETAKER) بود. سر انجام این پروژه تحقیقاتی در اسفندماه سال 1396 تبدیل به یک محصول قابل عرضه در بازار شد و هم اکنون در مرحله نهایی بروز رسانی برنامه های خود قرار دارد. برجسته نگار هوشمند همراه یا همان نوت تیکر، دارای سیستم عامل لینوکس بوده و بدون نیاز به اتصال به کامپیوتر، این امکان را به نابینایان میدهد متون خود را با فرمت های رایج ورد به صورت صوتی و بریل بخوانند، به دو زبان فارسی و انگلیسی تایپ کنند، موسیقی ها و کلیه فایل های صوتی خود را بشنوند، به گوشی اندروید خود متصل شوند و بسیاری امکانات دیگر که در این دستگاه گنجانده شده است. از سال 1392، در کنار تولیدات سخت افزاری و نرم افزاری برای نابینایان، دسترس پذیر کردن خدمات مختلف اجتماعی در دستور کار شرکت پکتوس قرار گرفته است. این برنامه ها عمدتاً با همکاری انجمن نابینایان ایران پیگیری می شود. در همین راستا، دسترس پذیر کردن خدمات شعب بانکی برای نابینایان برای اولین بار در ایران در سال 1394 در پست بانک اجرایی شد. با طراحی یک نرم افزار و با کمک گرفتن از دستگاه برجسته نگار، نابینایان می توانند کلیه خدمات بانکی ارائه شده در شعب بانک ها را خود به صورت مستقل انجام دهند. دسترس پذیری موزه ها که یک مورد از آنها در موزه ایران باستان عملیاتی شده، یکی دیگر از مواردی است که شرکت پکتوس در دستور کار خود قرار داده است. این پروژه نیز در حال توسعه است. سامانه فروشگاهی نابینایان، یکی دیگر از خدمات جذاب شرکت پکتوس در زمینه دسترس پذیری خدمات مختلف اجتماعی برای نابینایان است. سامانه فروشگاهی نابینایان که اسفندماه سال 96 برای اولین بار در شعبه بیهقی فروشگاه شهروند عملیاتی شد، این امکان را به نابینایان می دهد تا خود به صورت مستقل از کلیه اقلام موجود در فروشگاه به همراه قیمت آنها مطلع شده و به واسطه طراحی یک نرم افزار که به بانک اطلاعات فروشگاه متصل است، اقلام خود را خریداری کرده و به وسیله مسئول سامانه فروشگاهی نابینایان، آن را از سطح فروشگاه جمعآوری کند. دسترس پذیر کردن سایت های اینترنتی و اپلیکیشن های پر کاربرد اندرویدی نیز از دیگر کار های جاری شرکت پکتوس است که مهمترین آن، دسترس پذیری کامل سایت درگاه ملی خدمات دولت هوشمند به نشانی www.iran.gov.ir است. شرکت پکتوس، با ایجاد یک سایت پویا در زمینه ی نابینایان و فناوری اطلاعات، تلاش دارد مسئولیت های اجتماعی خود را نیز جامع عمل پوشانده و از طریق این وبسایت نیز خدمات بیشتری به معلولان با آسیب بینایی عرضه کند. وبسایت pactos.net که با مدیریت امیر سرمدی از خبرنگاران و روزنامه نگاران نابینا و تعداد محدودی از نابینایان متخصص در زمینه آیتی اداره می شود، در صدد آن است خلأ اطلاعاتی یک وبسایت تخصصی در زمینه آموزش، فناوری و اخبار مرتبط با نابینایان چه در داخل و چه خارج از کشور را پر کند. پوشش اخبار نابینایان در رسانه های جهان، آشنایی با نابینایان برجسته خارج از کشور، پوشش اهم اخبار مربوط به نابینایان با گرداوری و تنظیم از رسانه های داخلی، مجموعه ثابت ترفند که شامل آموزش اپلیکیشن های پر کاربرد برای نابینایان است، معرفی سایت ها و نرم افزار های دسترس پذیر و دکه خبر دنیای موبایل و کامپیوتر که به بررسی خبر های روز حوزه تکنولوژی و فناوری می پردازد، از جمله مهمترین شرح وظایف وبسایت نابینایان شرکت پکتوس است. از شما کاربر گرامی خواهش مندیم، نظرات، انتقادات و پیشنهادات خود را با ما از طریق بخش تماس با ما در میان گذارید. شماره های تماس با شرکت پکتوس: 88810291-292

دیدگاهی بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نه + نه =

لطفا پاسخ عبارت امنیتی را در کادر بنویسید. *